ÖZEL MESLEKİ REHABİLİTASYON MERKEZLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK

(2 Mayıs 2006 tarih ve 26156 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir)

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeligin amaci; özürlülerin yetenekleri dogrultusunda yapabilecekleri bir iste verimli kilinarak ekonomik ve sosyal refahinin saglanmasi

amaciyla kurulacak özel mesleki rehabilitasyon merkezlerinin açilisi, denetlenmesi ve isleyisine iliskin usul ve esaslari düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, gerçek ve tüzel kisilerce özürlülere yönelik olarak açilacak olan özel mesleki rehabilitasyon merkezlerini kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayili Özürlüler ve Bazi Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Degisiklik Yapilmasi Hakkinda Kanununun

13 üncü maddesine dayanilarak hazirlanmistir.

Tanimlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Kurs: Mesleki rehabilitasyon merkezlerinde herhangi bir meslegi olmayan ya da bir meslegi olmakla birlikte mesleginde is bulamayan Türkiye Is Kur il

müdürlüklerine kayitli özürlü issizler veya mesleginde yeterli olmayan özürlüler için düzenlenen mesleki egitim faaliyetlerini,

b) Kurucu: Özel mesleki rehabilitasyon merkezi açmak isteyen gerçek veya tüzel kisiyi,

c) Merkez: Özel mesleki rehabilitasyon merkezini,

ç) Mesleki rehabilitasyon: Özürlülerin isgücü piyasasinda ihtiyaç duyulan, ilgi ve yeteneklerine uygun mesleklerde yetistirilerek istihdamlarini kolaylastirmak

ve mesleklerinde ilerlemelerini saglamak amaciyla devamli ve koordinasyon içinde sosyal ve tibbi rehabilitasyon, mesleki rehberlik, meslege hazirlik, meslek

edindirme, gelistirme ve degistirme egitimi, ise yerlestirme ve takibini,

d) Özürlü: 18/3/1998 tarihli ve 23290 sayili Resmî Gazete'de yayimlanan Özürlülere Verilecek Saglik Kurulu Raporlari Hakkindaki Yönetmelige uygun olarak

çalisma gücünün en az yüzde kirkindan yoksun oldugu belgelenenleri,

e) Özel ögretim kurumlari mevzuati: 8/6/1965 tarihli ve 625 sayili Özel Ögretim Kurumlari Kanunu, 23/6/1985 tarihli ve 18790 sayili Resmî Gazete'de yayimlanan

Milli Egitim Bakanligina Bagli Özel Ögretim Kurumlari Yönetmeligi ve 22/7/2005 tarihli ve 25883 sayili Resmi Gazete'de yayimlanan Milli Egitim Bakanligi

Özel Kurslar Yönetmeligini,

f) Özel mesleki rehabilitasyon merkezi: Mesleki rehabilitasyon hizmetini vermek üzere kurulan gündüzlü kurulusu,

g) Sorumlu müdür: Özel mesleki rehabilitasyon merkezinin idari, mali, hukuki ve mesleki tüm isleyisinden sorumlu olan yöneticiyi,

g) Sosyal rehabilitasyon: Özürlü kisilere evde, merkezde ve sosyal çevrelerinde psiko-sosyal uyumlarini desteklemek ve sorunlarinda yardimci olmak, resmi/resmi

olmayan kurumlarla etkin bir iletisim kurmalarini saglamak amaciyla yapilan çalismalari,

h) Yararlanici: Özel mesleki rehabilitasyon merkezleri tarafindan gerçeklestirilen mesleki rehabilitasyon hizmetleri ve kurs programlarina katilan özürlüleri,

ifade eder.

IKINCI BÖLÜM

Merkez Açma, Devir, Nakil ve Kapatma

MADDE 5 – (1) Özel Mesleki Rehabilitasyon Merkezinin açilmasi, devri, nakli, kapatilmasi ve personel görevlendirmesi islemleri Milli Egitim Bakanligi Özel

Ögretim Kurumlari mevzuatina göre yürütülür. Ancak, özel mesleki rehabilitasyon merkezinin açilabilmesi için Türkiye Is Kurumu il müdürlüklerinden de uygun

görüs istenir.

(2) Merkeze, basvuruda daha sonra ilave edilecek özür gruplari için de ayrica izin alinir. Hizmet verilecek her bir özür grubu için rehabilitasyon ve kurs

programi hazirlanir. Merkezin fiziksel sartlari ve donanimi hizmet verilecek her bir özür grubuna uygun sekilde düzenlenir.

(3) Mesleki egitimini tamamlayan özürlülerin merkez tarafindan Türkiye Is Kurumuna kayit yaptirilmasi için bildirilmesi gerekir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Merkezde Uygulanacak Rehabilitasyon Hizmetleri ve Kurs Programlari

Merkezde uygulanacak rehabilitasyon hizmetleri ve kurs programlari

MADDE 6 – (1) Merkezde verilen hizmetler asagida belirtilmistir;

(a) Fizyoterapi ve rehabilitasyon: Yararlanicinin mevcut fiziksel ve zihinsel yetenek seviyesi, saglik problemleri, ilgileri ve becerileri belirlenir, tibbi

degerlendirme, mobil degerlendirme ve mesleki rehberlik yapilir.

(b) Ergoterapi: Çalisma kapasitesinin degerlendirilmesi, is ile uyumlandirilmasi ve bu süreç sonunda fizyoterapi ve rehabilitasyon birimi ile birlikte kisinin

uygun is kursuna yönlendirilmesi yapilir.

(c) Sosyal rehabilitasyon: Bu süreçte özürlü kisilerle evde, merkezde ve sosyal çevrelerinde psiko-sosyal uyumlarini desteklemek için resmi/resmi olmayan

kurumlarla etkin bir iletisim kurmalarini saglamak amaciyla çalismalar yapilir, bireysel ve grup programlari ile danismanlik hizmetleri verilir.

(ç) Mesleki egitim: Bireylerin yönlendirildikleri ve egitim sonrasinda sertifikalandirildiklari is kursunda egitim almalari saglanir. Özürlü bireylere verilecek

kurslarin programlari, il milli egitim müdürlüklerince onaylanan egitim programlarina göre yürütülür.

(d) Mesleki rehberlik: Özürlünün özelliklerine ve mevcut firsatlara göre mesleki bilgilendirme, egitsel-mesleki gelisim ve yönlendirme is ve mesleki danismanlik

çalismalarini kapsar. Bu süreçte özürlünün bireysel özellikleri, yeterlilikleri, özgeçmisi, basvuru formlari, kurs sonucu basari durumu degerlendirilerek

yararlanici ve isveren arasinda baglanti kurulur.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Merkez Personeli ve Nitelikleri

Merkezde çalistirilacak personel

MADDE 7 – (1) Merkezde; sorumlu müdür, sosyal hizmet uzmani veya sosyal çalismaci, özel egitimci ve egitici personelin istihdam edilmesi zorunludur. Belirtilen

bu personele ilaveten doktor (yari zamanli olarak), fizyoterapist, psikolog, psikolojik danisman ve rehber uzman merkezin özür gruplarina göre Milli Egitim

Bakanligi tarafindan zorunlu personel olarak belirlenebilir.

Merkez personelinin nitelikleri

MADDE 8 – (1) Merkez personelinin nitelikleri asagidaki gibidir.

a) Sorumlu müdür: Fizyoterapist, psikolojik danisman ve rehber uzman, psikolog, sosyal hizmet uzmani veya sosyal çalismaci, özel egitimci, çalisma ekonomisti,

sosyolog ve doktor sorumlu müdür olarak atanabilir. Bu özellikleri tasiyan kurucular ayni zamanda kurulusun sorumlu müdürü olabilirler.

b) Egitici personel: Mesleki ve teknik egitim alaninda yüksek ögrenim görmüs veya ustalik yeterliligini kazanmis olmalidir.

BESINCI BÖLÜM

Merkezin Bölümleri ve Donanim

Merkezin bölümleri

MADDE 9 – (1) Merkezin bölümleri asagida belirlenen sekilde olmalidir;

a) Fizyoterapi ve rehabilitasyon bölümü: Yararlanicinin mevcut fiziksel ve zihinsel yetenek seviyesi, saglik problemleri, ilgilerinin ve becerilerinin belirlendigi,

tibbi degerlendirme, mobil degerlendirme, yapildigi bölümdür. Yararlanicinin ihtiyaçlarinin belirlenmesinden sonra gerekli fizyoterapi ve rehabilitasyon

hizmetleri bu bölümde yerine getirilir. Bu bölümde, yararlanicinin ilgi, yetenek ve becerileri ile isin gerekleri karsilastirilarak uygun mesleki egitim

alanina yönlendirilir. Bu bölümde özür ve yasam biçimi arasindaki iliskinin belirlenmesi, saglikli yasam için kardio vasküler efor kapasitesinin belirlenmesi,

fiziksel kondisyon gelistirici egzersiz egitimi, diyet, stres, hijyenik egitim, sigara biraktirma egitimleri verilir. Ayrica çalisma kapasitesinin degerlendirilmesi,

is ve özürlünün birbirine uyumlandirilmasi ile verimliligin artirilmasi, dogru oturma, hareket etme, agirlik kaldirma prensiplerinin ögretilmesi, kuvvet,

hiz, dayaniklilik, çeviklik, durus, el becerileri gibi parametrelerin isin gerektirdiklerine göre gelistirilmesi saglanir.

b) Mesleki egitim bölümü: En az alti haftalik kurslarin düzenlendigi bölümdür.

c) Mesleki rehberlik ve danismanlik, ise yönlendirme ve izleme bölümü: Özürlünün kisisel özellikleri, yeterlilikleri, özgeçmisi ile basvuru formlari, mesleki

egitim belge ve sertifikasyonuna göre durumunu degerlendirip yararlaniciya mesleki bilgilendirme, mesleki gelisim ve uyum, mesleki danismanlik, ise yönlendirme

ve izleme hizmetlerini sunan, özürlü ile isveren arasindaki baglantiyi kuran bölümdür. Özürlü kisilere ev ve merkezde yasadiklari psiko-sosyal sorunlarina

yardimci olmak için bireysel ve grup programlari ve danismanlik hizmetleri verilir. Ayrica bu bölümde ise yerlestirilen özürlüyü isyerinde izleme, isveren

ile uyumlandirma, verimlilik ve emniyet açisindan is adaptasyonu ve is yeri organizasyonu islevlerini üstlenen bölümdür. Ise yerlestirilen özürlünün izlenmesi,

en az haftada bir gün ve üç ay boyunca devam etmelidir.

Merkezin donanimi

MADDE 10 – (1) Merkezin donanimi hususunda Milli Egitim Bakanligi Özel Ögretim Kurumlarina iliskin mevzuat hükümleri uygulanir.

ALTINCI BÖLÜM

Merkezin Isleyisine Iliskin Esaslar

Merkeze özürlü kabulü

MADDE 11 – (1) Türkiye Is Kurumu Genel Müdürlügüne kayitli ve mesleki rehabilitasyon hizmetinden yararlanmak isteyen özürlüleri Türkiye Is Kurumu il müdürlügü

veya Sube Müdürlügü bu hizmeti alabilecekleri merkezlere yönlendirir. Özürlü dogrudan merkeze basvurdugunda ilgili merkez bunu Türkiye Is Kurumu il müdürlügüne

veya Türkiye Is Kurumu sube müdürlügüne bildirmekle yükümlüdür.

Merkeze kabul edilecek özürlülerde aranacak sartlar ve istenecek belgeler

MADDE 12 – (1) Merkeze katilabilmek için;

a) En az %40 oraninda özürlü olmak,

b) Kuruma kayitli olmak,

c) 15 yasini bitirmis olmak,

gerekir.

(2) Kabulde gerekli belgeler sunlardir;

a) Kimlik belgesi örnegi,

b) Ikametgah belgesi,

c) Saglik kurulu raporu ya da özürlü kimlik belgesi,

ç) Iki adet vesikalik fotograf,

d) Var ise son ögrenim belgesi.

Merkezden özürlünün ayrilmasi

MADDE 13 – (1) Merkezden özürlünün ayrilmasi asagidaki durumlarda gerçeklesir;

a) Özürlünün istegi,

b) Merkez müdürlügü tarafindan kabule esas bilgi ve belgelerde yanlislik oldugunun tespiti veya merkezin isleyis ve düzenine aykiri hareket edilmesi hallerinde

özürlünün ilisigi kesilir.

YEDINCI BÖLÜM

Çesitli ve Son Hükümler

Teftis denetim ve sorusturma

MADDE 14 – (1) Merkezin denetimi Milli Egitim Bakanligi Özel Ögretim Kurumlari mevzuatina göre yapilacak, gerekli görüldügünde Türkiye Is Kurumu il müdürlüklerinden

bir yetkilinin katilimi saglanir.

Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan haller

MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelikte yer almayan hükümler hakkinda Milli Egitim Bakanligi Özel Ögretim Kurumlarina iliskin mevzuat hükümleri uygulanir.

Yürürlük

MADDE 16 – (1) Bu Yönetmelik yayimi tarihinde yürürlüge girer.

Yürütme

MADDE 17 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Özürlüler Idaresi Baskanliginin bagli oldugu Devlet Bakani, Milli Egitim Bakani ile Çalisma ve Sosyal Güvenlik

Bakani birlikte yürütür.